Okuyucu yorumları 

Son yıllarda, internet medyasında, moda haliyle devam eden bir okuyucu yorumları hanesi açıldı. Bir köşe yazısı ya da bir haber yazısı ya da bir magazin haberi. Her ne olursa olsun, fark etmiyor, her yazının altında okuyucudan gelen yorumlar yayınlanıyor.

İyi mi, kötü mü, gerekli mi, gereksiz mi, işin bu yüzü ayrı bir tartışma konusudur. Bu yorumların okuyucuyu nasıl deşarj ettiğine, yazarın ya da haber içeriğinin ya da yazı içindeki yazıya konu olanların nasıl saldırı aldığına veya övgülere boğulduğuna bakmak, işin aslıdır, sosyolojik boyutudur.

Bana köşe açmış çeşitli yerel medya kuruluşlarına gönülden bağlılığım doğrultusunda, yazabildiğim oranda, haftada ya da iki haftada olmak üzere, toplumsal gözlemlerimi göndermeye çalışıyorum. On yılı aşkın bir süredir, sade bir vatandaş duyarlılığıyla yapmaya çalıştığım bir uğraş bu çalışmalarım. Toplumu gözlemlemek, eleştirilecek yönler varsa siyaseti eleştirmek, devleti savunmak, olup bitene yorum getirmek, her vatandaşın en doğal hakkıdır. Tabi ki benim de… 

Ben bir fikri savunuyor olabilirim. Fikirlerim doğrultusunda düşüncelerimi ortaya koyabilirim. Ben, hangi dönem olursa olsun, siyasi iktidarı, her hatasını eleştiren muhalefet ruhu taşıyan bir vatandaş ya da her yaptığını hata payı gözetmeden alkışlayan bir yandaş olabilirim. Her şey bir yana, düşündüğümü özgürce ifade edebilme özgürlüğüm olup olmadığıdır önemli olan.

Bir yazı yazıyorum, mesela terörü, terör yanlılarını eleştiren bir yazı olsun. Hemen yazının altında hakaretler, tehditler, saldırılar. Hangi çevrelerden geldiği belli. Bir süre sonra bir başka yazı yazıyorum, mesela iktidarın icraatlarında vatandaş olarak benimsemediğim bir konuyu eleştiren. Hemen ardından sizi yerden yere vuran, muhalefet olmakla suçlayan (muhalefet olmak suçmuş gibi), mantığınızı saldırıya tutan, sığ olduğunuzdan başlayıp bilgisizliğinizden dem vuran yorumlar sıralanıyor. Bir başka yazı yazıyorum, mesela bir şehirde gördüğüm bir olumsuzluk üzerine. Efendim sen kim oluyorsun da bizim şehrimize dil uzatıyorsun, bu şehirdeki olumsuzluklar düzelmezse düzelmesin yeter ki sen dil uzatma.

Bu örneklerin devamı sıraladıkça gelir. Ve bu örnekler bir kişiye, tek bana ya da falanca yazara mahsus da değildir. Bir haber başlığı, diyelim ki evden kaçan bir genç kız haberi var. Altındaki yorumlara bakıyorsunuz; yorumlar mantıklı başlıyor, bir yerden sonra mantık devre dışı kalıyor, bir de bakıyorsunuz ki yorum yapanlar birbirine düşmüş kavga ediyor. Bir köşe yazarının altında yorumları görüyorsunuz, kimi yorumlar övgü, kimi yorumlar sövgü dolu. Bilhassa yerelde yorumların seviyesi çok düşük. Bunun da nedeni genellikle, yorum yazan kişi, yazarı tanıyordur; ya hakaret olsun diye ya da aşağılamak için yazıyordur. Veya haberin konusu olan kişi ya da kuruma öfkesi vardır, o detayda kinini kusuyordur.

Yorumcu, yorum yazarken, çoğu zaman gerçek bilgilerini kullanmaz. Sahte isimle, sahte kimlikle kayıt olur, üye olur ve yorum gönderir. IP bilgileri yorum gönderdiği sitede gözükse de yorum davalık olduğu durumlarda bunu her zaman kanıt olarak almak mümkün olmayabilir. Sonuçta yorumun sahibi bilgisayarın sahibi değildir veya yorum genele açık bir yerden gönderilmiştir. Bu gibi durumlarda, medya sahibine önemli görev düşmektedir. Yayın çizgileri dışına çıkan yorumlar dikkatten kaçmamalıdır.

‘Her vatandaş düşüncesini söyler, bu demokrasi gereğidir’ mantığıyla hareket ederek vatandaş yorumuna açılmış sayfalarda yorumlar da önemli kriterdir elbette ki. Ancak bizim gibi, karşı görüşe ya da aynı görüşte de olsa eleştiriye tahammülü hazmedememiş toplumlarda, düşünce özgürlüğü, yazar ve gazetecilerden ziyade, onların yazılarına yorum yapan vatandaşlar içinmiş gibi algılanmaktadır. Ve bu özgürlük hakaret, küçümseme, aşağılama hatta küfre kadar uzamaktaymış gibi kabul görmektedir. Bu doğru değildir ve düşünceni söylemenin, her ne kadar serbest olsa da bir ölçüsü olmalıdır.  Çünkü bu ölçü her köşe yazarı için, her haber içeriği için vardır.

15.09.2011

dsucuka@hotmail.com

Bu yazı 415  kere okundu